Sevenlere Pırlanta

Pırlanta Kesimi

Ana Sayfa
Alyans
Anneler Günü Pırlantaları
Bayan Nikah Yüzükleri
Dünyanın En Büyük Elmasları
Elmas Eğitimi
Erkek Alyans Modelleri
Moda Pırlanta
Pırlanta Alırken
Pırlanta Kesimi
Pırlanta Ölçüleri
Pırlantada 4 C Kuralı
Pırlantada Berraklık
Pırlantada Berraklık Seçimi
Pırlantada Karat
Pırlantada Karat Seçimi
Pırlantada Renk
Pırlantada Sertifika
Pırlantalar
Takılar ve Bakımları
Tektaş Yüzük

 Web Sitenize Kurlar
 Web Sitenize Sayaç


PIRLANTA KESİMİ

Pırlantalarıin kesimi sadece onların şekilleri üzerinde değil aynıi zamanda onlara bakıldığında gözde meydana gelecek geri yansıma üzerinde de etkilidir. İyi kesilmiş bir pırlanta son derece parlak ve çekici görünürken daha düşük kalitede kesilmiş taşlar hangi berraklık derecesine sahip olurlarsa olsunlar koyu renkte ve cansiz görüneceklerdir.


pırlanta ideal kesim
İyi kesime sahip pırlantalar sadece parlak görünmekle kalmayip ayni zamanda, ayni karat ağirliğina sahip diğer pırlantalardan daha büyük de görünürler. İdeal bir taş, daha derin kesimli taşlara göre daha parlak ve daha büyük görünecektir.

 

Yukarıdaki 3 pırlanta da 1 ct ağırlığına sahiptir. Buna rağmen soldaki ve sağdaki pırlantalar ortadaki ideal kesim pırlantanın 1.500 $ - 2.000 $ altına satılmaktadırlar. Bunu bilmeyen çoğu müşteri de 1 ct' ı ucuza aldığını zannederek aslında parlaklığı ve ısşığı yansıtması çok kötü olan pırlantaları satın almaktadırlar.

Pırlanta Anatomisi

Her pırlantanın kendisine ait ve benzersiz bir takım özellikleri ve orantılari vardir.

pırlanta terminolojisiÇap : Tıraşlanmış bir taşin bir kenarı ile diğer kenarı arasında ölçülen genişlik uzunluğudur.

Tıraşlı üst yüzey: Tabla olarak da anılır, pırlantanın en üstünde bulunan tıraşli geniş yüzeydir.

Taç: Pırlantanın tıraşlı üst yüzeyinden kemerine doğru uzanan eğik gördüğümüz üst kısmıdır.

Kemer: Pırlantanın tacı ile bombesinin birleştiği kenardir.

Bombe:
Pırlantanın kemerinden kuletine (külah ucuna)doğru uzanan alt kısmıdır.

Derinlik: Pırlantanın tıraşlı üst yüzeyinden kulete kadar ölçülen toplam yüksekliktir.

Kulet:(Külah Ucu) Tıraşlı bir pırlantanın en alt kısmındaki küçük yüzey ya da noktadır.

pırlanta gökkuşağıParlaklık, Saçılım ve Parıldama

İyi bir orantıya sahip pırlantalar üç farklı özellik gösterirler: parlaklık, saçılım ve parıldama

Bir pırlantanın yüzeyine çarpan ışık demetleri, ya pırlantanın tıraşli üst yüzeyinden geri yansırlar ya da pırlantanın içine girerler. Yansıyan bu ışıma, pırlantanın parlaklığı olarak kabul edilir. Parlaklık, pırlantanın içine bakıldığında görülen beyaz ışığın parlamasıdır. Işık pırlanta içinde hareket ederek kırılıma uğrayarak spektral renklerine ayrışır. Bu olaya saçılım adı verilir. Parlama, beyaz ışığın kendisini oluşturan renklere ayrılması sonucu oluşur. Pırlanta ileri geri hareket ettirildiğinde oluşan renk parlamasına da, parıldama adı verilir.

Kesim

Kesim her ne kadar pırlanta fiyatlandırılmasında en az etkisi olduğu düşünülse de, aslında parlamasını ve güzelliğini etkileyen en önemli özelliktir. Kesim kelimesi, konu pırlanta olduğunda bir çok anlamı içerir.  Kesim sadece şekli değildir. Ayni zamanda simetri, cila, açıların hesabı ve oranları gibi bir çok fiziksel özellikleri içermektedir. Rengi ve berraklığı çok iyi olan bir pırlantanın kesimi kötü olursa, parıldaması donuklaşabilir.

ULUSLAR ARASI PIRLANTA KESİM STANDARTLARI

Kesim pırlantanın  parlaklığını ve ışıldamasını belirler. İdeal kesim ışığın pırlantaya belirli açılardan girerek maksimum parlamayı sağlayacak şekilde geri yansımasını sağlar. Kesimde açıların kusursuz olması gerekir. Bizce kesim en önemli faktördür.

İdeal Açılar

ideal kesim pırlanta

Pırlantaların çoğu, M. Talkowsky tarafından tavsiye edilen ideal ölçüden farklı ölçülere sahiptir. Bunun sebebi, ölçülerin düzenli bir şekilde elde edilebilmesi için ham elmasın muazzam bir ağırlık kaybına uğramasıdır.

 

Yuvarlak Pırlanta Kesimi

Pırlanta anatomi

Fantazi kesimler

Uzunluğu (length) en uzun yönde ve genişliği (width) uzunluğa dikey olarak en geniş kısımdan ölçülür. Yuvarlak pırlanta (round brilliant), gül (rose) ve tek (single) kesimlerden başka bütün biçimlerden fantazi (fancy) kesim olarak söz edebiliriz. En ünlü fantazi kesimler; markiz (marquise cut), damla (pear shape), oval (oval cut), kalp (heart shape), zümrüt (emerald shape) ve prenses (princess cut) kesimlerdir. 58 yüzeyli (58 facets) olanlara genellikle daha az rastlanır. Fantazi kesimlerin boyutları, kemerin dış hatlarının biçimi bozuk olduğundan, tek biçimde değildir.

Oranlar

pırlanta sertifikasının yorumuHer pırlanta kesicisi, yeteneklerine bağlı olarak farklı keserler. Her ham pırlantanın içinde  kendine özgü klivajlar bulunmaktadır. Pırlanta kesicileri ellerinden geldiği kadar ham elmas dan en büyük karatlı pırlanta kesmeye çalışırlar. Pırlantayı en iyi şekilde kesmek mümkün olduğunca az karat kaybederek kesmektir. Bu yüzden güzellik ve karat arasında her zaman fedakarlık vardir.
Tipik pırlanta kesimi 33 ‘u taçda ve 25'i alt bölümde olmak üzere 58 faset içerir. Oranılı kesilmiş bir pırlantada  bu fasetler simetriktir. Eğer simetrik değilse ışığı yansıtması da o ölçüde düşer.

Ham elmasdan iyi kesim bir pırlanta kesmek istediğinizde vasat kesimlerde kaybedeceğinizden daha çok karat kaybederseniz.

Ham pırlanta kesimi


Doğal Ham (kesilmemiş) Elmas
Doğal elmastan alinan 2 adet ideal kesimli pırlanta. Bu örnekte 1 tanesi 1 carat civari diğeri 0.50 karat civaridir.
Ayni doğal elmastan alinan 2 adet maximum karatli pırlanta ancak ideal kesim değiller. Bu örnekte  2 adet 1 karat civari pırlantadir

Ham pırlantanın kesilmesi

Uyari: ideal kesimli olmayan pırlantayi göz hemen ayirt eder. Maalesef piyasadaki çoğu pırlantalar ideal kesimli değildir.

İdeal bir kesim deki anahtar noktalar derinlik yüzdesi ve tabladaki açilardir.

Derinlik yüzdesi pırlantanın tabladan külaha olan derinliğinin pırlantanın çapina oranidir. Derinlik derecesi artikça taşdaki derinlik hissi artar. Derinlik derecesi düşük taş daha siğdir. Mesela derinliği 4,09 mm ve genişliği 6,75 mm olan pırlantanın derinlik orani 60.0 % dir. Yuvarlak kesim bir pırlanta için hedeflenen derinlik orani % 58-62,5 arasıdır.

Tabla orani ise tabla genişliğinin, pırlantanın genişliğine oranidir. Oran ne kadar büyük ise tabla o kadar büyük görünür. Mesela, tabla genişliği 3,91 mm ve pırlanta genişliği 6.,75 mm olan bir pırlantanın tabla orani 57 % dir. Yuvarlak kesim bir prilanta için hedeflenen oran 53-59% dur.

Yuvarlak kesim dışındakiler: yuvarlak kesim pırlantalar genelde ideal daire değildir. Eğer boy ile genişliği arasindaki fark 0,10 mm'den  daha fazla ise, bu pırlanta iyi kesim değildir ve uzak durulmalidir. 2 karatik büyük taşlarda  bu fark 0,12 mm'e kadar çikabilir.

 

PIRLANTA CİLASI ve KESİM SİMETRİSİ Pırlanta Simetri Kesim

Cila ve simetri de kesim işleminin 2 önemli öğesidir. Sertifikalarda geçen cilalama derecesi, pırlanta kenarlarının geçiş yumuşaklığını, simetri de bu kenarların (fasetlerin) birbirine olan yerleşim oranlarını belirtir. Kötü bir cilalama ile pırlantanın yüzeyi donuk gözükecek ve istenilen parlamayı sağlamayacaktır. Kötü simetride de ışık yanlış yönlendirilecek ve yine parlama etkilenecek ve taşınız donuk duracaktır. Uluslararası sertifikalarda bunlar yazar. Ancak bizim yerli kuyumcuların verdikleri sertifikalarda bunlar yazmaz. Yandaki resimde solda kötü simetriyi görebilirsiniz, sağdaki pırlantada ise iyi simetri bulunmaktadır. Sertifikaya bakma şansınız olur ise, simetrisi FAIR (orta) ve POOR (kötü) olan pırlantalardan kesinlikle uzak durun.

Tavsiye: bizim çaliştiğimiz pırlantalarin derinlik oranlari 59-62,5% ve  tabla oranlari 53-59% dur. Her zaman en iyi simetri, kesim ve cilanmiş olanaları seçmeye çalişiriz.

İdeal Kesim Pırlanta

Her ne kadar GIA ve AGS gibi pırlanta değerlendirmede yetkili olan kuruluşlar yıllardır hangi yuvarlak kesimin en ideal olduğunu araştırsa da henüz daha kesin bir sonuç çıkaramamışlardır.

Bir pırlanta alıcısının bunu anlaması çok zordur. Nasıl oluyor da renk ve berraklıkda bu kadar kesin standart var, yuvarlak kesimde hangi oranların daha ideal olacağı konusunda çok kesin bir bilgi yok.

İdeal kesimi etkileyen bir çok  değişken vardır.

1)  Değerlendirme labratuarların en büyük problemi kendi aralarındaki rekabetin büyüklüğünden dolayı hepsi kendi değerlerini diğer labratuarlardan çok farkli kılmaya çalışırlar. Büyük değerlendirme laboratuarlari ( GIA, AGS, EGL, IGI ve PGS) hemen hepsi renk, berraklık ve karat değerlendirme de aynı standartlara sahiptirler. Bir tek konu kesim olduğunda aralarinda fark oluşur.


Çok az pırlanta alıcısı veya pırlanta işindeki esnaf kesim değerlendirmesi ister. Yine de pırlanta sanayisi en çok kesim değerlenirilmesi konusunda kargaşaya düşerler. Kesim ustalari ham elmasdan en büyük karatli taşi keserek para kazanirlar. Çoğu zaman normalden 4 ile 10 kata daha fazla zaman harcayarak olabilecek en büyük taştan daha küçük ama ideal kesimde bir taş çikarirsiniz.

2) Perakende kuyumcusu satabileceğini düşündüğü en ucuz pırlantayı getirir. Bu da çoğu zaman averaj ve iyi kesimi olmayan taşlardir. Kuyumcular genelde , özel ışık düzenleri, müşterilerinin kesim ve genel olarak pırlanta konusunda ki eksik bilgilerine güvenerek averaj pırlantalari satmaya çalişirlar. Ama artik çoğu pırlanta alıcısı, online olarak bilgilenip, kuyumculara ellerinde bilgi çıktısı ile gidip alişveriş yapmak istemektedirler.

3) Pırlantanın nasil kesildiğinin en önemli karakteristik özelliklerinden biri pırlantanın ışığı nasil yansıttığıdır. Çok yakın zamana kadar pırlantanın insan gözüne yansittiği ışığı ölçemiyorduk ancak şu an ki teknoloji ile bu artik ölçülebilir hale geldi. ışığın nasil yansidiği, ışığın geliş açisina, hareket halinde olmasina, veya izleyen kişinin bulunduğu yere göre değişir.

4) İdeal kesimdeki en önemli sorunlardan biri de herkesin güzellik anlayişinin farkli olmasidir. Eskilerin söylediği gibi “ Güzellik bakanin gözlerindedir”. Her ne kadar güzellik konusunda genel bir standart olsada detaylar da herkesin zevkleri farklidir.




Pırlanta Kesimi
 
© Lady Pırlanta 2008 Copyright www.kuyumcubul.com Tüm Hakları Saklıdır.Murat Halaçoğlu / Turgut İşleyen